|
|
| Afkorting of woord: |
Verklaring: |
|
|
| R |
1: Afkorting voor röntgen.
2: Op een recept betekent dit: neem of men neme.
3: Het aminozuur arginine. |
| Ra |
Symbool voor het radium element uit het periodiek systeem. |
| RA |
1: Reumatoïde artritis.
2: Rechter atrium of rechter boezem.
3: Refractaire anemie met minder dan 5% blasten in het beenmerg. |
| RAA |
Renine-angiotensine aldosteron. |
| Raapkool |
Koolrabi. |
| Raapolie |
Olie verkregen uit raapzaad. |
| Raapstelen |
Bladeren van de meiraap die als groente gegeten worden wanneer ze jong zijn. |
| RAAS |
Renine-angiotensine aldosteron systeem. |
| Rad |
Stralings-geabsorbeerde dosis. Een oude in de radiologie gebruikte eenheid van intensiteit. Inplaats van de eenheid rad gebruikt men nu de eenheid gray ofwel Gy als symbool. 100 rad = 1 Gy. |
| RAD |
Reflexmatige anusdilatatie. |
| Radiatie |
Straling of uitstraling. |
| Radicaal |
Afdoende, het geheel en al, grondig. |
| Radius |
Spaakbeen of onderarmbeen. |
| Radix |
Wortel, bijvoorbeeld van een tand of nagel. |
| RAE |
Retinol-activiteitequivalent. Zie ook RE. |
| RAEB |
Refractaire anemie met een overmaat - 5 tot 20% - aan blasten in het beenmerg. |
| RAEB/t |
Refractaire anemie in transformatie met een overmaat - 20 tot 30% - aan blasten in het beenmerg. |
| RAG |
Recombinatie-activerend gen of activatie-gen. |
| RAIT |
Radio-immuno therapie. |
| RAIU |
Radioactief jood opname. De afkorting RAJO wordt ook gebruikt. |
| RAJO |
Radioactief jood opname. De afkorting RAIU wordt ook gebruikt. |
| RAK |
Raad voor aarde en klimaat. |
| RAKZ |
Regionaal administratie-kantoor voor zorgverleners. |
| RAP |
Revalidatie activiteiten profiel. |
| RAR |
Retinoïnezuur receptor. |
| RARS |
Refractaire anemie met ringsideroblasten. |
| RAS |
1: Renale arteriële stenose.
2: Renine-angiotensine systeem. Dit systeem vervult een belangrijke taak bij onder andere het regelen van de bloeddruk en de electrolytenbalans in het lichaam. Het is een enzymatisch hormonaal systeem wat gemengd en complex is. |
| RAST |
Radio allergo sorbent test. Met behulp van de RAST kunnen verschillende allergische reacties worden vastgesteld. Bijvoorbeeld allergisch astma, een huidreactie of de seizoengebonden hooikoorts (rinitis allergica). |
| RAV |
1: Regionale ambulance voorziening.
2: Regionaal ambulance vervoer. |
| RAZ |
Rapportage arbeidsmarkt zorgsector. |
| Rb |
Symbool voor het rubidium element uit het periodiek systeem. |
| RB |
1: Retinoblastoom.
2: Reticulair lichaampje. |
| RBBB |
Rechter bundeltak blokkering. De afkorting RBTB wordt ook gebruikt. |
| RBC |
Rode bloedcel. |
| RBD |
Vertaald staat dit voor: geraffineerd, gebleekt en reukloos gemaakt. Deze afkorting kunnen we bijvoorbeeld tegenkomen op het etiket van kokosolie. |
| RBE |
Radiobiologisch effect. |
| RBJ |
Regionaal bureau jeugdzorg. |
| RBNG |
Register beroepsbeoefenaren natuurlijke gezondheidszorg, het is een stichting. |
| RBP |
Retinol bindend proteïne. |
| RBS |
Renale bloedstroom. |
| RBTB |
Rechter bundeltak blokkering. De afkorting RBBB wordt ook gebruikt. |
| RBU |
1: Revalidatie behandel-uur.
2: Regionale bereidings-unit. |
| RCA |
Regulator van de complement-activatie. |
| RCD |
Radio controle dienst. |
| RCG |
Regionale commissie gezondheidszorg. |
| RCN |
Register CranioSacraal therapie Nederland. |
| RCO |
Regionale cliëntenorganisaties. |
| RCT |
Gerandomiseerd gecontroleerde studie. |
| RCV |
Rode cel-volume. |
| RCVN |
Regionale chirurgen vereniging van het Noorden. |
| RD |
Vertaald is dit: onderzoek en ontwikkeling. |
| RDA |
Een Engelstalige afkorting voor wat wij de aanbevolen
dagelijkse hoeveelheid of ADH noemen. |
| RDAC |
Regionaal dagactiviteiten centrum. |
| RDB |
Revalidatie dagbehandeling. |
| RDS |
Vertaald is dit het ademhalings-benauwdheids-syndroom ofwel ademnood syndroom. |
| RDW |
Rode-cel distributie breedte. Een maat voor de spreiding in de grootte van de rode bloedcellen ofwel erytrocyten. |
| Re |
Symbool voor het rhenium element uit het periodiek systeem. |
| RE |
Retinol equivalenten. De hoeveelheid vitamine A of retinol wordt meestal opgegeven in IE oftewel internationale eenheden, maar de afkorting RE wordt ook wel gebruikt. |
| REA |
Reïntegratie arbeidsgehandicapten. |
| Reactie |
Een terugwerking of tegengestelde werking als antwoord op een bepaalde actie of prikkel. |
| Reactief of reactieve |
Met betrekking tot een reactie. |
| Reactietijd |
De tijd die ligt tussen de daadwerkelijke prikkel en het reageren, de reactie, daarop. |
| REC |
Regionaal expertise centrum. |
| Receptief |
Ontvankelijk of vatbaar. |
| Receptor |
Ontvanger. |
| Recidief |
Het hernieuwd opleven van de verschijnselen van
een ziekte of aandoening die reeds genezen leek. |
| Rectitis |
Ontsteking van de endeldarm, proctitis wordt ook wel gebruikt. |
| Rectum |
De endeldarm, het laatste gedeelte van de dikke darm. |
| REF |
Renale erytropoëtische factor. |
| Reflex |
De vrijwel onmiddelijk optredende en onwillekeurige reactie van het lichaam op een prikkel. Denk bijvoorbeeld maar aan het aanraken van een hete pan. |
| Refrigeratie of refrigeratio |
Het kouvatten. |
| Refugium |
Een laatste redmiddel of toevlucht. |
| RegBiG |
Registratie beroepsbeoefenaren in de gezondheidszorg. |
| Regio |
Een bepaald gebied of streek van het lichaam. |
| Regionaal of regionair |
Met betrekking tot een bepaalde streek of gebied. |
| Reincultuur |
Een zuivere kweek van iets. |
| RELAC |
Referentie instituut laboratoriumonderzoek antistollings-controle. |
| Relatief |
Betrekkelijk of naar verhouding. |
| REM |
Snelle oogbewegingen. Deze treden tijdens een stadium van de slaap op. De hersenactiviteit is tijdens de REM-slaap ongewoon hoog en er treden tevens veranderingen in hersengolven op. Verder is er ook een onregelmatige en snellere ademhaling plus hartslag vast te stellen. Men kan deze verschijnselen optekenen door middel van een electro-encefalogram ofwel EEG. |
| Ren |
De nier, het meervoud is renes. |
| Renaal of renalis |
Met betrekking tot de nier. |
| REOS |
Regionale eerstelijns ondersteunings structuur. |
| Replicatie |
1: Het herhalen van een experiment.
2: Het tijdens de celdeling verdubbelen van DNA. |
| RER |
Ruw endoplasmatisch reticulum. |
| RES |
Reticulo endotheliaal systeem. Het wordt ook macrofagen systeem of MPS genoemd. Zie ook: macrofaag. |
| Residu of residuum |
Een overblijfsel. |
| Resistentie |
Weerstand of weerstandsvermogen. |
| Resonantie |
Het meetrillen op een bepaalde geluidsfrequentie. |
| Restrictie |
Een belemmering of beperking. |
| Retina |
Het netvlies van het oog. |
| Retinol |
Vitamine A. |
| Retractie |
Het samentrekken van bijvoorbeeld bindweefsel of spieren. |
| Retro- |
In samenstellingen: achter of achterwaarts. |
| Reuma, reumatisme of rheumatismus |
Dit kunnen acute en chronische aandoeningen zijn rond
gewrichten en spieren die op ontstekingen lijken. Een aantal kenmerken
zijn koorts, functiestoornissen, pijn en zwellingen. |
| REVANED |
Revaned is de branchevereniging voor de revalidatie-detailhandel in Nederland. De vereniging telt 23 leden met ruim 100 vestigingen door het gehele land. Revaned behartigt de algemene belangen van haar leden op economisch, technisch, sociaal en juridisch gebied. |
| Rf |
1: Reuma-factor.
2: Symbool voor het rutherfordium element uit het periodiek systeem. |
| RF |
Radiofrequent. |
| RFC |
Regionale farmacotherapie commissie. |
| RFH |
Regeling farmaceutische hulp. |
| RFID |
Radio frequentie identificatie. |
| Rg |
Symbool voor het roentgenium element uit het periodiek systeem. |
| RGA |
Residu gas analyse. |
| RGF |
1: Regionaal genootschap fysiotherapie.
2: Regionaal geneeskundig functionaris. |
| RGO |
Raad voor gezondheidsonderzoek. |
| RGOc |
Rob Giel onderzoekcentrum. Het RGOc is een samenwerkingsverband tussen Lentis, de stichtingen GGZ Friesland en GGZ Drenthe, en het Universitair Centrum Psychiatrie van het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG). Het centrum heeft als doel bestaand wetenschappelijk onderzoek in de drie noordelijke provincies te bundelen, te versterken en nieuw onderzoek te ontwikkelen op het gebied van de psychiatrische zorg. Het onderzoekcentrum is vernoemd naar Rob Giel, emeritus hoogleraar sociale psychiatrie. |
| Rh |
Symbool voor het rhodium element uit het periodiek systeem. |
| RH |
1: Vrijmakend of regulerend hormoon.
2: Rhesus.
3: Regeling hulpmiddelen. |
| RHS |
Reticulo-histiocytaire systeem. Dit systeem omvat alle fagocyterende elementen. Men noemt het ook wel RES, ofwel reticulo-endotheliale systeem. |
| RHV |
Regionale huisartsen vereniging. |
| RIA |
Radio-immuno analyse (essaai of toets). |
| RIAA |
Gereduceerd isoalfazuur. |
| RIAGG |
Regionaal instituut voor ambulante geestelijke gezondheidszorg. |
| Rib |
Ribose, het is een aldopentose die we veel tegenkomen als bestanddeel in verbindingen zoals nucleotide-coënzymen en RNA. |
| Ribes nigrum |
Zwarte bes. Deze bes bevat een hoog gehalte aan vitamine C en ook flink wat calcium (Ca). De bladeren bevatten aminozuren, appelzuur, bioflavonoïden, citroenzuur, etherische olie, kinine, pectine, tanninen en terpenen. Uit het zaad kan olie geperst worden die alfa-linoleenzuur (ALA) en gamma-linoleenzuur (GLA) bevat. Van zwarte bessen kan ook prima jam en vruchtensap gemaakt worden. |
| RIBIZ |
Registratie en informatie beroepsbeoefenaren in de zorg. |
| Riboflavine |
Vitamine B2. |
| Ribonucleïnezuur |
Dit nucleïnezuur speelt een essentiële rol bij het overdragen van erfelijke eigenschappen. We vinden het in de kern van levende cellen. |
| RIBW |
1: Regionale instelling voor beschermende woonvormen.
2: Regionale instelling beschermd wonen. |
| RIC |
Regionale indicatiecommissie. |
| RID |
1: Reactor instituut Delft.
2: Rijksinstituut voor drinkwatervoorziening. |
| RIDE |
Onderzoeks-instituut voor ouderdomsziekten. |
| RIGG |
Regionale instelling geestelijke gezondheidszorg. |
| Rigide |
Stijf. |
| Rigiditeit of rigiditas |
Stijfheid. |
| RIGO |
Rijksinstituut voor geneesmiddelen onderzoek. |
| RIKILT |
Rijks-kwaliteitsinstituut voor land- en tuinbouwproducten. |
| RIMA |
Regionale instelling maatschappelijke dienstverlening. |
| RIN |
Rijksinstituut voor natuurbeheer. |
| RING |
Stichting registratie instituut natuurgerichte gezondheidszorg. |
| Rinitis of rhinitis |
Een ontsteking van het neusslijmvlies. |
| RIO |
Regionaal indicatie orgaan. Een RIO bestaat niet meer, het is nu CIZ ofwel centrum indicatiestelling zorg. |
| RIP |
Ruimte innemend proces. |
| RIV |
Regionale internisten vereniging. |
| RIVM |
Rijks-instituut voor volksgezondheid en milieu. |
| RIVO |
Rijksinstituut voor visserijonderzoek. |
| RIZ |
Regionaal informatiesysteem zorg. |
| RIZIV |
Rijksinstituut voor ziekte- en invaliditeitsverzekering. |
| RL |
Rijksuniversiteit Limburg, het is nu de universiteit Maastricht (UM). |
| RLV |
Referentie etiketteer waarde oftewel de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid (ADH of RDA). In de toekomst zal RLV de opvolger worden van de ADH. |
| RMD |
Regionale milieudienst. |
| RMNO |
Raad voor milieu- en natuuronderzoek. |
| RMS |
Referentie aangesloten land (geneesmiddelen). |
| RMW |
Raad voor medische wetenschappen. |
| Rn |
Symbool voor het radon element uit het periodiek systeem. |
| RN |
Retina Nederland. Deze vereniging vertegenwoordigd patiënten met erfelijke aandoeningen aan het netvlies waaronder Retinitis pigmentosa. |
| RNA |
1: Radionuclide of radionucleïde angiografie.
2: Afkorting voor ribonucleïnezuur, RNZ wordt ook gebruikt. Deze nucleïnezuren komen in de celkernen voor en zijn een kopie van het DNA. Hierdoor zijn ze van groot belang bij het overdragen van erfelijke eigenschappen. |
| RNC |
1: Radionucliden centrum.
2: Regionaal netwerk cliëntenraden. |
| RNG |
Register arts natuurlijke genees- en behandelwijzen. |
| RNI |
1: Referentie nutriënten inname.
2: Reactief stikstof tussenproduct of intermediair. |
| RNP |
Ribonucleoproteïne. |
| RNS |
Raad voor natuurkunde en sterrenkunde. |
| RNZ |
Afkorting voor ribonucleïnezuur, RNA wordt ook gebruikt. Deze nucleïnezuren komen in de celkernen voor en zijn een kopie van het DNA. Hierdoor zijn ze van groot belang bij het overdragen van erfelijke eigenschappen. |
| RO |
Omgekeerde osmose. |
| ROC |
Regionaal opleidingen centrum. Het ROC verzorgt ook een opleiding voor zorg en welzijn. |
| Rodenticide |
Een vergif voor het bestrijden van knaagdieren zoals muizen en ratten. |
| ROEP |
Regionaal orgaan eerstelijns psychologen. |
| ROG |
Regionaal overleg gezondheidszorg. |
| ROH |
Regionale organisatie huisartsen. |
| ROI |
Reactief zuurstof tussenproduct of intermediair. |
| Rollator |
Dit is een loophulp in de vorm van, zeg maar, een
kinderwagen. Dit wagentje wat vaak inklapbaar is geeft steun tijdens
het lopen. Er kan wat bagage meegenomen worden en bij sommige modellen
kan je er ook op gaan zitten. Als het goed is heeft het ding twee
knijpremmen die vastgezet kunnen worden zodat je niet, al zittend, de
gracht inrolt. |
| ROMA |
Regionaal overleg medische administratie. |
| ROMG |
Register ortho-manuele geneeskunde. |
| ROOB |
Regionaal overleg ouderenbeleid. |
| ROS |
Reactieve zuurstof intermediairen. Het zijn uiterst reactieve vrije radicalen of krachtige oxidatiemiddelen. |
| Rosacea |
Het rood worden van het gelaat (erytheem of erythema) door verwijding (dilatatie of dilatatio) van de bloedvaatjes in de huid. |
| ROTS |
Reactieve oxidatieve toxische substanties. |
| ROW |
1: Regulier overleg warenwet.
2: Rendu Osler Weber. De meeste mensen met ROW hebben last van afwijkingen in de bloedvaten van de huid en de neus. Verder kunnen afwijkende bloedvaten voorkomen in de lever, longen, het maagdarmkanaal, het zenuwstelsel en soms ook in de hersenen. Een veel voorkomend verschijnsel bij de ziekte van Rendu-Osler-Weber (ROW) is een bloedneus. Deze ontstaat doordat de bloedvaatjes in het neusslijmvlies een heel oppervlakkige ligging en een dunne wand hebben. Daardoor gaan deze vaatjes gemakkelijk stuk en ontstaat er een bloedneus. |
| ROZ |
Regionaal overlegorgaan zorg. |
| ROZA |
Regionaal overleg zorgadministraties. |
| RP |
Retinitis pigmentosa, een aangeboren dubbelzijdige degeneratie van het netvlies met de vorming van pigment. |
| RPB |
Reumapatiëntenbond. |
| RPCFT |
Reiter proteïne-complement fixatietest. |
| RPCP |
Regionaal patiënten en consumenten platform. |
| RPI |
Rijks psychiatrische inrichting. |
| RPKN |
Regionaal platform kankerpatiënten verenigingen noord-Nederland. |
| RPP |
Snelverlopende progressieve parodontitis. |
| RPS |
Renale plasmastroom. |
| RPV |
Reuma patiënten vereniging. |
| RPVN |
Retinitis pigmentosa vereniging Nederland. |
| RR |
Relatief risico. |
| RRAZ |
Rechtspositie reglement academische ziekenhuizen. |
| RRF |
Rode gerafelde vezel. |
| rRNA |
Ribosomaal-RNA (ribonucleïnezuur). |
| RS |
1: Rutgers stichting.
2: Respiratoir syncytieel. Zie ook: RSV. |
| RSA |
Resistente Staphylococcus aureus. |
| RSD |
Reflectoir-sympathische dystrofie. |
| RSJ |
Regionaal samenwerkingsverband jeugdhulpverlening. |
| RSN |
Reiki stichting Nederland. |
| RSS |
Recombinatie-signaal-sequentie. |
| RSSE |
Russische voorjaar-zomer encefalitis. |
| RSV |
1: Rous sarcoma virus.
2: Respiratoir (respiratoor) syncytiumvormend virus.
3: Respiratoir (respiratoor) syncitieel virus. De RS-virusinfectie is een besmettelijke ziekte die de longen aantast en veroorzaakt wordt door een virus. Infecties blijken veelal in het einde van het jaar voor te komen. |
| RTG |
Register tolken gebarentaal. |
| RTNG |
Register therapeut natuurlijke genees- en behandelwijzen. |
| RTS |
Rubinstein-Taybi syndroom. |
| RTW |
Raad voor technische wetenschappen. |
| Ru |
Symbool voor het ruthenium element uit het periodiek systeem. |
| RU |
Rijksuniversiteit. |
| Rub |
Ribulose. |
| Rubella |
Rode hond, een bij kinderen optredende ziekte veroorzaakt door een virusinfectie. |
| Ruber, rubor, rubra of rubrum |
Rood. |
| RUG |
Rijks universiteit Groningen. |
| RUL |
Rijksuniversiteit Leiden. |
| Rupia |
Huidaandoening, uitslag die gepaard gaat met het vormen van korsten. |
| RUR |
Rijksuniversiteit Rotterdam. |
| RUU |
Rijks universiteit Utrecht (ook: UU). |
| RvA |
Raad voor accreditatie. De RvA samen met de CCKL beoordelen laboratoria op hun deskundigheid en onafhankelijkheid. De RvA is vooral werkzaam op gebieden als industrie en dienstverlening. |
| RvdK |
Raad van de kinderbescherming. |
| RVG |
Register van geneesmiddelen. Wanneer een geneesmiddel door het CBG positief is beoordeeld krijgt het een RVG-nummer. Dit nummer dient dan als registratienummer. |
| RVP |
Rijks-vaccinatie programma. |
| RVV |
Rijksdienst voor de keuring van vee en vlees, dit is nu de VWA oftewel de voedsel- en waren autoriteit. |
| RVZ |
Raad voor de volksgezondheid en zorg. De RVZ zegt een onafhankelijk adviesorgaan voor parlement en regering te zijn. Deze raad zet zich in voor de gezondheid van de burger en de kwaliteit en toegankelijkheid van de gezondheidszorg. De raad brengt hierover strategische adviezen uit. |
| RXR |
Retinoïde X-receptor of vitamine A-receptor. |
| RyR |
Ryanodine receptor. |
| RZA |
1: Register zorg administrateurs.
2: Rechtspraak ziekenfondswet en AWBZ. |
| RZB |
Regionaal zorgberaad. |
| RZO |
Regionale zorgvisie ouderen. |
|
|
