Verklarende woordenlijst: W, X, Y en Z

Op deze pagina een tabel die afkortingen, medische termen en een aantal moeilijke woorden verklaart. Deze vinden hun toepassing in de biochemie, reguliere-, alternatieve-, additieve- en complementaire geneeskunde. In deze tabel staan alle woorden die met een 'W, X, Y of Z' beginnen. Voor de andere letters van het alfabet hebben we aparte pagina's gemaakt. Deze zijn te bereiken via het horizontale link-alfabet direct boven en onder de tabel.
ABCDEFGH I JKLMNOPQRSTUV • W • XYZ
Afkorting of woord: Verklaring:
W 1: Watt, een eenheid van electrische arbeid.
2: Het essentiële aromatisch aminozuur tryptofaan.
3: Symbool voor het wolfraam element uit het periodiek systeem.
Waakinfuus Dit is een, uit voorzorg, aangelegd intraveneus infuus. Men doet dit wanneer er verwacht wordt dat er op korte termijn snel bloed of medicamenten toegediend moeten worden.
WADA Wereld anti-doping agentschap.
WAG 1: Wet arbeid gehandicapten.
2: Werkgroep voor alternatieve geneeskunde.
WAGW Wet arbeid gehandicapte werknemers.
WAHO Wereld Ayurvedische gezondheids-organisatie.
WAIS Wechsler volwassene intelligentie schaal.
WAjong Wet arbeidsongeschiktheidsvoorziening jonggehandicapten.
WAO 1: Wereld allergie organisatie.
2: Wet op de arbeidsongeschiktheids-verzekering. De WAO is sinds 2006 vervangen door de WIA.
WaR Wassermann-reactie.
WAR Wetenschappelijke adviesraad.
WAS 1: Wiskott-Aldrich-syndroom.
2: Werkgroep atoomspectrometrie.
WAV Hier geen bekend bestandsformaat maar: wet op het ambulancevervoer.
WAZ Wet afbreking zwangerschap.
WBB Wet bodembescherming.
WBC Witte bloedcel.
WBD Werkgroep bioresonantie voor dieren.
WBGV Werktijdenbesluit voor geneeskundigen en verloskundigen.
WBI Wet bestrijding infectieziekten.
WBIG of Wet BIG Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg.
WBIO Wet bestrijding infectieziekten en opsporing ziekteoorzaken. De WBIO wordt ook wel kortweg de WBI genoemd.
WBM Wonen buiten de muren.
WBMV Wet op de bijzondere medische verrichtingen.
WBO 1: Wet op het bevolkingsonderzoek.
2: Wet bejaardenoorden.
WBOPZ Wet bijzondere opname in psychiatrische ziekenhuizen.
WBP Wet bescherming persoonsgegevens.
WBVV Werktijdenbesluit voor verplegings- en verzorgingsinstellingen.
WBZ 1: Wet bouwbeheersing zorgvoorzieningen.
2: Wet op de besmettelijke ziekten.
WCA Wet chemische afvalstoffen.
WCF Wetenschappelijk college fysiotherapie.
WCN 1: Whiplash centrum Nederland.
2: Werkgroep cardiologische centra Nederland.
WCPV Wet collectieve preventie volksgezondheid.
WCRF Wereld kanker onderzoek fonds.
WCZ Werkgroep complementaire zorg.
WDH 1: Waarneem dossier huisartsen.
2: Werkgroep deskundigheids-bevordering huisartsen.
WDHA Waterige diarree, hypokaliëmie en achloorhydrie.
WDL Warenwetregeling diepgevroren levensmiddelen.
Web Een membraan of weefsel van geringe dikte wat de vorn heeft van een spinnenweb.
WEBA Welzijn bij arbeid.
WEC Wond expertise centrum.
Weefsel De diverse organen in het lichaam zijn opgebouwd uit weefsels. Een weefsel bestaat uit een groep cellen met gelijke functie en opbouw. Een aantal voorbeelden zijn botweefsel, hersenweefsel, spierweefsel en zenuwweefsel.
Wekaminen Dit zijn chemische stoffen die een sterke geestelijk en lichamelijk opwekkende werking vertonen. Ze beïnvloeden het zenuwstelsel zodat de behoefte aan slaap en vermoeidheid verminderen. Het normale gevoel en de waarschuwingen van het lichaam worden echter onderdrukt zodat er overbelasting en schade kan ontstaan.
WEL 1: Warenwetbesluit etikettering van levensmiddelen.
2: Warenwetregeling etikettering van levensmiddelen.
WEON Werkgroep epidemiologisch onderzoek Nederland.
WEZ Wet exploitatie zorgvoorzieningen.
WFC Wereld federatie voor chiropractie.
WFH Wereld federatie van hemofilie-verenigingen.
WGA Werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten.
WGBHCZ Wet gelijke behandeling op grond van een handicap of chronische ziekte.
WGBO Wet op de geneeskundige behandelings-overeenkomst. Het is een samenwerking tussen degeen die hulp verleent en de patiënt. Volgens de overeenkomst zijn ze een soort van partners. Sinds 1 juli 2007 is de apotheker opgenomen in de WGBO.
WGHR Wet geneeskundige hulpverlening bij rampen.
WGM 1: Weesgeneesmiddel.
2: Wet gezondheidszorg en maatschappelijke dienstverlening.
WGO Wereld gezondheidsorganisatie.
WGP Wet geneesmiddelen prijzen.
WGR Wet gemeenschappelijke regelingen.
WGV Wet geneesmiddelen-voorzieningen.
Wh Wattuur. 1 Wh is de arbeid van 1 watt (W) die per uur wordt verricht.
WHAW Werkdruk en herstel bij afwijkende werktijden.
WHO Wereld gezondheidsorganisatie.
WIA Werk en inkomen naar arbeidsverdeling. Vanaf 2006 is de WAO vervangen door de WIA samen met de WGA.
WiB Wet inzake bloedtransfusie.
WIBAZ Werkgroep instrumenten beoordeling academische ziekenhuizen.
WIBV Wet inzake de bloedvoorziening.
WIG Werkgroep integratie geneeswijzen.
WINAp Wetenschappelijk instituut Nederlandse apothekers.
WIP Werkgroep infectie preventie.
WIS Wondverzorging, incontinentie en stoma.
WIZCG Werkgroep integrale zorg, chronisch zieken en gehandicapten.
WJH Wet op de jeugd hulpverlening.
WK Afkorting voor wervelkolom.
WKCG Wet klachtrecht cliënten gezondheidszorg.
WKCZ Wet klachtrecht cliënten zorgsector. Op 1 augustus 1995 is de WKCZ in werking getreden. Op grond van deze wet moet iedere zorginstelling beschikken over een klachtenregeling, een klachtencommissie en een klachtenfunctionaris. Een klacht met betrekking tot de gezondheidszorg kan over veel meer zaken gaan dan alleen medische fouten. Er kan ook van alles misgaan tijdens het contact met de hulpverlener of in de organisatie van de betreffende zorg. Het gaat hier natuurlijk om zaken die volgens de cliënt anders hadden kunnen of juist moeten verlopen. De te verwerken klachten kunnen zeer verschillend zijn, onder andere afhankelijk van de aard en ernst ervan.
WKDV Werkgroep kinder-diabetes verpleegkundigen.
WKGZO Wetenschappelijke kwaliteit gezondheidszorg-onderzoek.
WKO Wereld kanker onderzoekfonds.
WKZ Wilhelmina kinderziekenhuis.
WLV Wet op de luchtverontreiniging.
WLZ Stichting waterlaboratorium zuid.
WMCZ Wet medezeggenschap cliënten zorginstellingen.
WMG Wet marktordening gezondheidszorg.
WMK Wet medische keuringen.
Wmo Wet maatschappelijke ondersteuning. Sinds 1 januari 2007 is de Wmo in werking getreden. De Wvg, wet voorzieningen gehandicapten, is opgenomen in deze Wmo.
WMO Wet medisch wetenschappelijk onderzoek met mensen.
WMZ Wet maatschappelijke zorg.
WNF Wereld natuur fonds.
WOCZ Werkverband organisaties chronisch zieken.
WOD 1: Wet op de dierproeven.
2: Wet op de orgaandonatie.
WODC Wetenschappelijk onderzoek en documentatie centrum.
WOG De wet op de geneesmiddelen-voorziening.
WOGIZ Werkgroep openbare gezondheidszorg en infectie-ziekten.
WOI Werkverband van ouder- en familieorganisaties betrokken bij instellingen voor mensen met een verstandelijke handicap.
WoZoCo Woon-zorg complex.
WPN Warmbloed paardenstamboek Nederland.
WPR Wet persoonsregistratie.
WPW Wolff-Parkinson-White (syndroom).
WREA Wet op de reïntegratie van arbeidsgehandicapten.
WR Wassermann-reactie. Een bloedtest om antilichamen tegen een besmetting met syphilis aan te tonen.
WRF Wetenschappelijke raad fysiotherapie.
WSB Stichting wonen van senioren op boerderijen.
WSN Whiplash stichting Nederland.
Wtcg Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten. De Wtcg is op 1 januari 2009 ingegaan. In plaats van de buitengewone uitgaven voor de belasting te moeten aftrekken krijgen chronisch zieken en gehandicapten automatisch elk jaar een tegemoetkoming in de extra kosten die gemaakt moeten worden.
WTG 1: Wet tarieven gezondheidszorg.
2: Wet tarieven geneesmiddelen.
WTZ 1: Wet terugdringing ziekteverzuim.
2: Wet toelating ziektekostenverzekeringen.
3: Wet op de toegang tot ziektekostenverzekeringen.
WTZi Wet toelating zorginstellingen.
WUD Wet op de uitoefening diergeneeskunde.
WUR Wageningen universiteit onderzoek-centrum.
WVC 1: Welzijn, volksgezondheid en cultuur.
2: Wetenschappelijk veterinair comité.
WVG 1: Wet voorzieningen gezondheidszorg.
2: Wet voorzieningen gehandicapten.
Wvkl Wet veiligheid en kwaliteit lichaams-materiaal.
WVMC Wet voorkoming misbruik van chemicaliën.
WVO Wet verontreiniging oppervlaktewateren.
WvS Wetboek van strafrecht.
WWA Woon/werkvoorzieningen voor autisten.
WWP Werkgroep WAO en psyche.
wwsp Wegwerpspuit.
WWZ Wonen, welzijn en zorg.
WZF Woonzorg federatie.
WZV 1: Wet ziekenhuis-voorzieningen.
2: Woon- en zorgvoorziening.
WZW Woon-, zorg- en welzijnsvoorzieningen.
WZZF Wet zelfstandigen in het ziekenfonds.

Verklarende woordenlijst: X

Omhoog

Afkorting of woord: Verklaring:
XALD X-gebonden adrenoleukodystrofie.
Xanthine Een afbraakproduct van onze stofwisseling en een voorstadium van urinezuur.
Xanthinesteen Dit is een hoofdzakelijk uit xanthine bestaande blaas- of niersteen.
Xanthosis Het geel kleuren van de huid.
XBOZ Röntgenopname buikoverzicht.
X-chromosoom Een geslachtsbepalend chromosoom. Het komt bij de vrouw gepaard in de cellen voor.
Xe Symbool voor het xenon element uit het periodiek systeem.
Xeno- In samenstellingen: vreemd.
Xeransis Uitdroging.
Xerodermie De perkamenthuid, een aandoening van de opperhuid.
Xerosis Het uitdrogen van de huid of een orgaan.
Xerostomie Een (zeer) droge mond door een verminderde productie van speeksel.
XIST X-inactief specifiek transcript.
XLP Geslachtsgebonden lymfoproliferatief.
XMM Xeromammografie.
XOS Xylo-oligosacharide.
XP Xeroderma pigmentosum.
XPS Geëxtrudeerde polystyreen-hardschuim.
X-stralen Röntgenstralen.
Xyl Xylose.
Xylose Houtsuiker. Deze suiker wordt gevonden in de celwanden van planten.

Verklarende woordenlijst: Y

Omhoog

Afkorting of woord: Verklaring:
Y 1: Het aromatisch aminozuur tyrosine.
2: Symbool voor het yttrium element uit het periodiek systeem.
Yb Symbool voor het ytterbium element uit het periodiek systeem.
YBOCS Yale-Brown obsessieve compulsieve schaal. Deze schaal wordt vaak gebruikt om de ernst en frequentie van verschillende obsessies en dwanghandelingen bij de obsessieve compulsieve stoornis, ofwel OCS, te bepalen.
Y-chromosoom Een geslachtsbepalend chromosoom. Het komt bij de man in de helft van het aantal zaadcellen voor.
Yoghurt Een door indikking en fermentering verkregen zuur melkproduct. Het is een eiwitrijk en lichtverteerbaar product wat goed is voor onze darmflora.
Yohimbine Een plantaardige stof die ingezet kan worden ter verhoging van de geslachtsdrift (afrodisiacum of aphrodisiacum).

Verklarende woordenlijst: Z

Omhoog

Afkorting of woord: Verklaring:
ZAIO Zorgautoriteit in oprichting.
ZAIS Ziekenhuisapotheek informatiesysteem.
ZAS 1: Zorgaanbodschaal.
2: Ziekenhuis apotheek standaard.
ZAT Zorg- en adviesteam.
ZAV Zelfanalyse vragenlijst.
ZBC Zelfstandig behandelcentrum. Een ZBC is een door de overheid erkende kliniek.
ZBV Zelfbeoordelingsvragenlijst.
ZCZA Zorgorganisatie chronisch zieken Amstelland.
ZDV Zidovudine.
Zelotypie 1: Een ziekelijke afgunst.
2: Een ziekelijk overdreven streven tot het bereiken van een bepaald doel.
ZES Zollinger-Ellison-syndroom.
ZF 1: Zure fosfatese.
2: Ziekenfonds.
ZFR Ziekenfondsraad.
ZFW Ziekenfondswet.
ZG 1: Zintuiglijk gehandicapte.
2: Zintuiglijk gehandicaptenzorg.
ZGB Zorg gebruikers bundeling.
ZGCT Zelfstandig gevestigde creatief therapeut.
ZGT Ziekenhuisgroep Twente.
ZGV Ziekenhuis Gelderse Vallei.
Zh Ziekenhuis.
ZHONG ZHONG is de Nederlandse vereniging voor traditionele Chinese geneeskunde (TCG). Het is een landelijke beroepsvereniging voor TCG therapeuten die onderdak biedt aan alle disciplines binnen de TCG, zoals Acupunctuur, kruidengeneeskunde, Qigong (spreek uit: tsji koeng), Tuina (spreek uit: twee na) en Shiatsu.
ZI Zelfinseminatie.
ZIB Zeer intensieve behandeling.
ZIF Zorg innovatie forum.
ZIG 1: Zosterimmuunglobuline.
2: Zeer intensieve gezinsbehandeling.
ZIM Ziekenhuis informatie model.
ZIN 1: Zorg in natura.
2: Zorg identificatie nummer.
3: Zorg informatie netwerk.
Zinkdeficiëntie Een tekort aan zink in het lichaam door bijvoorbeeld een slechte opname hiervan.
ZIP Zorg innovatie platform.
ZIS Ziekenhuis informatie systeem.
ZKH Ziekenhuis.
ZKN Zelfstandige klinieken Nederland.
ZKV Ziektekostenverzekering.
ZLTO Zuidelijke land- en tuinbouworganisatie.
ZMC Zaans medisch centrum.
ZMLK Zeer moeilijk lerend kind.
ZMOK Zeer moeilijk opvoedbaar kind.
ZMV Zwarte migranten- en vluchtelingenvrouwen.
Zn Symbool voor het zink (zincum) element uit het periodiek systeem.
ZN Zorgverzekeraars Nederland.
ZnMP Zink-metalloproteïnase.
ZOK Zinkoxide met kalkwater.
ZOM Zorg op maat.
ZON 1: Zorg-onderzoek Nederland.
2: Ziekenomroep Nederland.
ZONMw ZONMw staat voor het samenwerkingsverband van Zorg-onderzoek Nederland (ZON) en Medische wetenschappen van de Nederlandse organisatie voor wetenschappelijk onderzoek (NWO).
Zorgis Zorg informatie systeem.
ZOZG Zorg voor ouderen, zieken en gehandicapten.
ZP Zorgpas.
ZPA Ziekte van de perifere arteriën.
ZPG Zorgpas groep.
Zr Symbool voor het zirkonium (zirconium) element uit het periodiek systeem.
ZRS Zorg registratiesysteem.
ZRT 1: Zorgregieteam.
2: Ziekenhuis Rivierenland in Tiel.
ZSP Zorg service provider. Dit is een organisatie die zich richt op het leveren van online diensten aan zorgverleners zoals apothekers en huisartsen. We kunnen hier bijvoorbeeld denken aan een electronisch recept.
ZTM Zieken transport maatschappij.
Ztsl Zorgtoeslag.
Zuur-base-evenwicht De normale of evenwichtige verhouding tussen de in het bloed voorkomende hoeveelheid basische en zure stoffen.
ZVA Ziektekostenverzekering ambtenaren.
ZvB Zorg voor Borstvoeding. De stichting ZvB is in 1996 opgericht door UNICEF Nederland om zo het internationale borstvoedingsprogramma Baby Friendly Hospital Initiative (BFHI) van de WHO en UNICEF ook in ons land uit te voeren.
ZVN Zorgverzekeraars Nederland.
ZVP Zorg vernieuwingsproject.
ZVS Zorgvraagschaal.
ZVW Zorgverzekeringswet.
ZW 1: Ziektewet.
2: Ziekenhuis Walcheren in Vlissingen.
ZWoP Zelfstandig wonen project.
Zygapofyse Het gewrichtsuitsteeksel van een wervel.
Zygoma Het jukbeen of jukboog.
Zymodeem Het enzymenpatroon.
Zymogeen Het niet actieve voorstadium van een enzym noemt men zymogeen, pro-enzym of proferment.
Zymologie De kennis van de werking van enzymen en de gisting.
Zymose of zymosis De werking van een enzym.
ZZ Zwakzinnigenzorg.
ZZA Zelfzorgarrangement.
ZZP Zorg-zwaartepakket.
ABCDEFGH I JKLMNOPQRSTUVWXYZ
homebioresonantiebiotensorcraniosacraalelectroacupunctuur
fytotherapiehomeopathiekleurenpunctuurorthomoleculairlinks
ayurvedanieuwscontactcurriculum vitaedisclaimertesten
• • • artikelenoverzicht van de website • lexicon • zoeken • • •