Verklarende woordenlijst: F

Op deze pagina een tabel die afkortingen, medische termen en een aantal moeilijke woorden verklaart. Deze vinden hun toepassing in de biochemie, reguliere-, alternatieve-, additieve- en complementaire geneeskunde. In deze tabel staan alle woorden die met een 'F' beginnen. Voor de andere letters van het alfabet hebben we aparte pagina's gemaakt. Deze zijn te bereiken via het horizontale link-alfabet direct boven en onder de tabel.
ABCDE • F • GH I JKLMNOPQRSTUVWXYZ
Afkorting of woord: Verklaring:
F 1: Symbool voor het fluor element uit het periodiek systeem.
2: Fahrenheit, een eenheid van temperatuur.
3: Het essentiële aminozuur fenylalanine.
FA 1: Formaldehyde.
2: Fanconi anemie, een erfelijke anemie.
Faalangst Het vreselijk bang zijn om in bepaalde situaties niet voldoende te kunnen presteren, hetgeen overigens niet op reële gronden gebaseerd is.
FAC Fluorouracil, Adriblastina (doxorubicine) en cyclofosfamide. Een vaak toegepast chemotherapie schema (cytostatica).
Faciaal of facialis Het aangezicht of de aangezichtszenuw betreffend.
FACS Fluorescentie-geactiveerd cel sorteren.
Factor IX Factor IX is een normaal bestanddeel van menselijk bloed. Bij een tekort aan factor IX ontstaan stoornissen in de bloedstolling. Als gevolg hiervan kunnen bloedingen optreden in gewrichten, spieren of interne organen. Bloedingen kunnen spontaan of tengevolge van een ongeluk of een operatie ontstaan.
FAD 1: Flavine adenosine-dinucleotide.
2: Flavine adenine-dinucleotide.
3: Familiaire Alzheimer ziekte.
FADH FAD, maar dan in gereduceerde vorm.
FAE 1: Foetale alcohol-effecten.
2: Follikel geassocieerd epitheel.
FAG 1: Fluorescentie angiogram.
2: Federatie antroposofische gezondheidszorg. Na een fusie is het nu de NVAZ.
Fagocyt Een zogeheten 'vreetcel'. Dit is elke cel in het lichaam, in staat om schadelijke elementen zoals bacteriën in zich op te nemen en te vernietigen.
Fagocytose Het vernietigen van in het lichaam binnengedrongen schadelijke elementen en afgestorven cellen door fagocyten.
FAGT Federatie voor additief geneeskundig therapeuten.
FAH Fenylalanine hydroxylase, bij mensen met fenylketonurie ofwel PKU ontbreekt dit enzym.
FAIZ Federatie van algemene instellingen voor zwakzinnigenzorg.
Falanx Het kootje van een teen of vinger.
Falciform In de vorm van een sikkel.
FALW Faculteit der aard- en levenswetenschappen.
FAM Voeding als medicijn.
FAN Federatie autonome nierpatiënten-verenigingen.
FAP Familiale adenomateuze polypose of polyposis. FAP is een erfelijke aandoening waarbij in de jeugd en tienerjaren adenomateuze poliepen ontstaan. Deze poliepen bedekken de dikke darm en de endeldarm. Ze kunnen, wanneer niet behandeld, in een kwaadaardige vorm (kanker) overgaan.
FAPG Vet-alcohol propyleen glycol.
Farmaca Geneesmiddelen, medicamenten of medicijnen. Dit is het meervoud van farmacon.
Farmacologie De kennis of leer van de geneesmiddelen.
Farmacon of pharmacon Geneesmiddel, medicament of medicijn.
Farynx of pharynx De keel of keelholte.
Fascie of fascia Bindweefselvlies of peesblad dat de spieren bedekt.
Fasciola hepatica De zogenaamde leverbot, een zuigworm of trematode die vooral bij schapen voorkomt in de lever. Bij de mens wordt de spijsvertering verstoord en treedt een vergroting van de lever op.
Fasciolopsis buski Ook dit is een zuigworm die voornamelijk in de darm en lever voorkomt.
FAST Gezicht, arm, spraak en tijdstip. Het is een test op kenmerken die bedoeld is om een beroerte (CVA) te herkennen.
FAU Fungaal of fungeus amylase eenheid of eenheden.
FBC Facilitair bedrijf chiropractie.
FBPN Facilitair bureau patiëntenorganisaties Nederland.
FBW Faculteit der bewegingswetenschappen.
FCD Flexura coli-dextra.
FCDS Fries centrum voor doven en slechthorenden.
FCHL Familiair gecombineerde hyperlipoproteïnemie of hyperlipidemie. Deze, binnen een familie, erfelijke hyperlipoproteïnemie is een stoornis binnen de vetstofwisseling van het lichaam. Door een te geringe afbraak van de lipoproteïnen - verbindingen van eiwitten met vetten - wordt er een verhoogd gehalte in het bloed aangetroffen.
FCP Fibroserende chronische pneumonie.
FCZ Federatie complementaire zorg. De FCZ is per 31 december 2007 opgeheven en zal in het voorjaar van 2008 van start gaan onder de vleugels van de NPCF.
FD Familiaire dysbètalipoproteïnemie. De afkorting FDB wordt ook gebruikt.
FDA Voeding en geneesmiddelen administratie.
FDB Familiaire dysbètalipoproteïnemie. De afkorting FD wordt ook gebruikt.
FDC Folliculaire dendritische cel.
FDJ Flexura duodeno-jejunalis.
FDP Fibrine degradatie producten.
FDT Fotodynamische therapie.
Fe 1: Het essentiële aminozuur fenylalanine.
2: Symbool voor het ijzer (ferrum) element uit het periodiek systeem.
Febriel Koortsig.
Febrifugum Een middel dat koorts weert.
Febris Koorts, een hogere lichaamstemperatuur dan normaal. Wordt veelal veroorzaakt door een infectie of ontsteking waarbij vaak een snellere ademhaling en pols vast te stellen is.
Feces of faeces Ontlasting of uitwerpselen (fecaliën). Een laboratorium onderzoek op ontlasting is bij veel klachten of een verstoring van de darmflora, zoals bij voorbeeld door antibiotica gebruik, vaak de aangewezen weg.
Fecoliet Ontlasting die keihard is.
FEL Familiaire erytrofago-lymfohistiocytose.
FENAC Federatie van Nederlandse audiologische centra.
Fenol Uit steenkolenteer verkregen carbolzuur.
Fenylketonurie Zie: PKU.
FEP Foto-electrische plethysmografie of plethysmogram.
Ferment De oude naam voor enzym.
Fermentatie Een door enzymen veroorzaakte gisting, ontleding of splitsing.
Ferritine Een eiwit-ijzer verbinding.
FES Nationale vereniging voor fibromyalgie patiënten eendrachtig sterk.
FEV Geforceerd expiratoir volume. De maximale hoeveelheid lucht die na inademing in een bepaalde tijd geforceerd kan worden uitgeademd. Wanneer de gebruikte tijd bijvoorbeeld 1 seconde is wordt de afkorting FEV1. Voor de meting gebruikt men een zogenaamde spirometer.
FFA Vrije vetzuren.
FFI Fatale familiaire insomnie (insomnia, een slaapstoornis).
FFM Vetvrije massa.
FFP Vers-bevroren plasma.
FFT Familie of gezinsgerichte therapie.
FGF Fibroblast groei factor.
FGFR Fibroblast groeifactor receptor.
FH Familiaire hypercholesterolemie. Deze vorm van hypercholesterolemie ontstaat door het onvermogen van het lichaam om een voldoend grote hoeveelheid LDL-cholesterol uit het bloed af te voeren. Familiair wil hier zeggen dat deze aandoening erfelijk bepaald is.
FHA 1: Fyto-hemag-glutinatie.
2: Focus-huid-afstand.
FHT 1: Familiaire hypertriglyceridemie.
2: Foetale hart-tonen.
Fibra Een vezel, spiervezel of zenuwvezel.
Fibrocyt Cel van bindweefsel.
Fibromyalgie Spierpijn wanneer er steeds meer spiervezels degenereren en plaats moeten maken voor bindweefsel.
Fibrose of fibrosis Het toenemen van bindweefsel in een orgaan.
FIC Familiaire intrahepatische cholestase.
FIGLU Formiminoglutaminezuur. De FIGLU test toont bij een patiënt met foliumzuur-deficiëntie een overmaat van dit zuur in de uitgescheiden urine aan.
FIGON Federatie voor innovatief geneesmiddel onderzoek Nederland.
Filaria Een draadworm behorend tot de rondwormen. Ze worden overgedragen op de mens door de steek van een muskiet. Er bestaan verschillende soorten van.
Filariasis, filariosis of filariose De draadwormziekte veroorzaakt door filaria.
Filiform Draadvormig.
Filum Draad, het meervoud is fila.
FIR Ver-infrarood.
Fireva De branchevereniging van fabrikanten en importeurs van revalidatie-hulpmiddelen.
FIS Fysiotherapie informatie systeem.
Fissipaar Het zich door deling of splijting voortplanten.
FITC Fluoresceïne-isothiocyanaat.
FK Farmacotherapeutisch kompas.
Flatulentie Een opgeblazen gevoel of ophoping van gas in de darmen en winderigheid.
Flebologie Leer van de bloedaderen en de ziekten van deze aderen.
Flexor Buigspier.
Flora 1: De in het lichaam levende niet ziekmakende bacteriën.
2: De in een bepaald gebied levende planten en struiken.
Fm Symbool voor het fermium element uit het periodiek systeem.
FMF Familiaire Middellandse Zee koorts.
FMG Forensisch medisch genootschap.
FMN Flavine-mononucleotide, een co-enzym.
fMRI Functionele magnetische resonantie beeldvorming.
FMS Fibromyalgie syndroom.
FMWV Federatie van medisch wetenschappelijke verenigingen.
FNA Formularium van de Nederlandse apothekers.
FNAITP Foetale en neonatale allo-immuun trombocytopenie.
FNB Federatie van Nederlandse blindenbibliotheken.
FNH Focale nodulaire hyperplasie.
FNLI Federatie Nederlandse levensmiddelen industrie.
FNT Federatie van Nederlandse trombosediensten.
FNWI Faculteit der natuurwetenschappen, wiskunde en informatica.
FOB Fecaal occult bloed.
Fobie Angststoornis.
FOBT 1: Feces occult bloed test.
2: Fecaal occulte bloed test.
FODOK Nederlandse federatie van ouders van dove kinderen. De FODOK is in 1956 opgericht om de belangen van dove kinderen en hun ouders te behartigen. De federatie is actief op veel verschillende terreinen.
Foetaal De foetus betreffend.
Foetus De vrucht in het lichaam van de moeder wordt gedurende de eerste dertien weken embryo genoemd, daarna spreekt men over de foetus.
FOH Federatie van opleidingen hypnotherapie.
Folaat Een algemene naam voor diverse verbindingen van foliumzuur.
Folinezuur Folinezuur of folidinezuur heeft dezelfde werking als foliumzuur maar is veel krachtiger.
Foliumzuur Foliumzuur noemt men ook wel eens vitamine B11.
FONA Fout, ongeval en bijna accident.
FONG Federatie van opleidingen in de natuurlijke geneeswijzen.
FOP Fibrodysplasia ossificans progressiva. FOP is een zeldzame aandoening en wordt ook wel aangeduid als myositis ossificans.
Forensisch of forensis Gerechtelijk.
FOS Fructo-oligo-sacchariden, het zijn natuurlijke vezels.
Fosfaat Het zout van fosforzuur.
Fosfolipide Dit is elk fosfor bevattend lipide. De fosfolipiden in celmembranen kunnen we onderverdelen in onder andere fosfatidyl-choline, fosfatidyl-ethanolamine, fosfatidyl-serine, cardiolipine en sfingomyeline.
Fosfor Een giftig element wat in het donker zichtbaar licht uitstraalt.
FOSS Nederlandse federatie van ouders van slechthorende kinderen en van kinderen met spraak- en taal-moeilijkheden.
Fotochemisch Onder invloed van licht treedt er een chemische reactie op.
Fotofobie Lichtschuwheid.
Fotometer Lichtsterkte meter.
Fototherapie Het behandelen met gebruikmaking van licht.
FOVIG Federatie van ouders van visueel gehandicapten.
FOZ Financieel overzicht zorg.
FPA 1: Fibrinopeptide A.
2: Forensisch psychiatrische afdeling.
FPD Forensisch psychiatrische dienst.
FPG Fonds psychische gezondheid, de oude naam was NFGV.
FPI Forensisch psychiatrisch instituut.
FPIA Fluorescentie polarisatie immuno-analyse (essaai of toets).
FPK Forensisch psychiatrische kliniek.
FPZ Farmaceutische patiëntenzorg.
Fr Symbool voor het francium element uit het periodiek systeem.
Fractuur of fractura Een been- of botbreuk.
Fragilitas of fragiliteit Breekbaarheid.
Fragmentatie Het versplinteren of verdeling in stukjes.
Fragmentocyt Een erytrocyt die hevig misvormd is, men gebruikt ook wel de naam schistocyt.
FRC Functionele residu-capaciteit.
Frenalgie Een pijnlijk middenrif.
Frenisch of phrenicus Het middenrif of phren betreffend.
Frenitis of phrenitis Ontsteking van het middenrif.
Frequent Dikwijls, vaak of veelvuldig.
Frequentie Het aantal malen of wisselingen uitgedrukt per tijdseenheid.
Frictie of frictio Wrijving.
Frigide Koel of koud.
Fru Fructose.
Fructose Vruchtensuiker.
FSB Federatie slechtzienden- en blindenbelang.
FSF Fibrine stabiliserende factor.
FSH 1: Fascio-scapulo-humeraal. Zie FSHD.
2: Het follikel stimulerend hormoon wordt door de voorkwab van de hypofyse afgescheiden. Het FSH stimuleert bij de man het rijpen van de zaadcellen. Bij de vrouw wordt de ontwikkeling van de eitjes in de eierstokken gestimuleerd en het vormen van het hormoon oestrogeen bevordert.
FSHD Facio-scapulo-humerale dystrofie. De FSH vorm van spierdystrofie is een zeldzame, erfelijke vorm van spierdystrofie die veroorzaakt wordt door een genetishe afwijking. FSHD kenmerkt zich door een aantal karakteristieke symptomen. Het voornaamste kenmerk is de progressieve verzwakking en uiteindelijk verlies van kracht in de skeletspieren. De meest voorkomende spieren die aangetast worden zijn die van het aangezicht, de schouders en de bovenarmen/benen. In een vroeg stadium worden de spieren van het oog (voor het openen en sluiten) en de mond (glimlachen en fluiten) aangetast. Het verloop van de ziekte, die bij zowel mannen als vrouwen kan voorkomen, kan sterk verschillen en is moeilijk te voorspellen. Wanneer de ziekte al op jonge leeftijd optreedt zal het verloop veelal ernstiger zijn. Naarmate de ziekte vordert worden de getroffen patiënten door verzwakte spieren instabiel. Hierdoor kunnen zij uiteindelijk afhankelijk van een rolstoel worden.
FSME Vroege zomer meningo-encefalitis.
FSMI De federatie van sportmedische instellingen is de brancheorganisatie voor de meer dan veertig erkende sportmedische instellingen in Nederland.
FSP Fibrinolytisch afbraakproduct.
FST Afkorting van fenol-sulfo-transferase.
FT Fourier transformatie.
FTA Fluorescerende treponemale antistoffen.
FTAA Fluorescerende treponemale antistoffen absorptie.
FTAT Fluorescentie treponemale antilichaamtest.
FTD Frontotemporale dementie.
FTE Formazine troebelings-eenheid. De mate van troebeling in ons leidingwater wordt weergegeven in FTE. Men meet dit door de verstrooiing van het licht in het water te bepalen.
FTI Vrije thyroxine index. Deze index geeft een beschrijving wat het aantal betreft van de thyroxine huishouding in het lichaam. Afhankelijk van de hoeveelheid globuline die thyroxine kan binden wordt de index bepaald. Naast deze index wordt ook wel de effectieve thyroxine verhouding of ETR toegepast.
FTO Farmaco therapie overleg. Het FTO ondersteunt de huisarts en apotheker met onder andere werkboeken, bibliotheken en casuïstiek.
FTTO Farmaco therapeutisch transmuraal overleg.
FU Fluorouracil.
Fuc Fucose.
Functie of functio De verrichting of werking.
Fungemie of fungaemia Het aanwezig zijn van schimmels of fungi in het bloed.
Fungicide Een middel dat schimmels doodt.
Fungus Een schimmel of zwam. Het meervoud is fungi.
FUS Farmaco-therapeutische uittreksel service. Dit tijdschrift is een uitgave van de stichting FUS. Deze stichting heeft als doelstelling het bevorderen van medicatiebegeleiding ten behoeve van patiënten door artsen en apothekers. De verantwoordelijkheid voor de inhoud van het tijdschrift berust bij de redactie. De redactie van FUS leest iedere maand negen onafhankelijke Nederlandse en Vlaamse tijdschriften en maakt van de artikelen uittreksels. De richtlijnen om te komen tot een goede samenvatting zijn gebaseerd op de richtlijnen van de oorspronkelijke tijdschriften. De tijdschriften die worden samengevat 'coveren' alle belangrijke onafhankelijke internationale tijdschriften op huisarts-geneeskundig en (farmaco)therapeutisch gebied.
Het zijn, op alfabetische volgorde, de volgende tijdschriften:
  • geneesmiddelenbulletin,
  • huisarts nu (B),
  • huisarts en wetenschap,
  • medisch farmaceutische mededelingen,
  • Nederlands tijdschrift voor geneeskunde,
  • pharmaceutisch weekblad,
  • pharma selecta,
  • tijdschrift voor geneeskunde (B),
  • tijdschrift voor huisartsgeneeskunde.
Deze tijdschriften worden door het NHG en de KNMP aanbevolen om bij te blijven.
Fusogenen Dit zijn stoffen die het samenvoegen (fusie) van cellen bewerkstelligen.
FUT Fibrinogeen opname test.
FVB Federatie vaktherapeutische beroepen. De FVB is de overkoepelende organisatie van de Nederlandse verenigingen voor Beeldende therapie (NVBT), Danstherapie (NVDAT), Dramatherapie (NVDT), Muziektherapie (NVvMT) en Psychomotorische therapie (NVPMT).
FV Geforceerd volume.
FVC Geforceerde vitale capaciteit.
FVGGz Federatie verpleegkundigen geestelijke gezonheidszorg.
FVO Federatie van ouderverenigingen.
FWG Functiewaardering in de gezondheidszorg.
FWS Friedrich Wegener stichting.
FX Fragiel-x-syndroom.
Fyllochinon Vitamine K.
Fysiek Lichamelijk of lichamelijke gesteldheid.
Fysisch 1: Lichamelijk.
2: De natuurwetten volgend.
3: Met betrekking tot de natuur.
4: Tot de natuur behorend.
Fysocele Een met gas gevuld gezwel.
Fyto- In samenstellingen: met betrekking tot planten. Een voorbeeld is fytotherapie of kruidengeneeskunde.
FZ Farmaceutische zorg.
ABCDEFGH I JKLMNOPQRSTUVWXYZ
homebioresonantiebiotensorcraniosacraalelectroacupunctuur
fytotherapiehomeopathiekleurenpunctuurorthomoleculairlinks
ayurvedanieuwscontactcurriculum vitaedisclaimertesten
• • • artikelenoverzicht van de website • lexicon • zoeken • • •